|
|
|
İklim Yapısı ve Bitki
Örtüsü |
|
Datça tipik Akdeniz
ikliminin özelliklerini taşımaktadır. Yazları sıcak ve kurak, kışları
ılık ve yağışlıdır denebilir ama Datça bu iklim tipine kendinden de bir şeyler
katmaktadır. Yazları kuraktır ama bunaltıcı sıcak hissedilmez nem oranının
düşük olması ve hiç bitmeyen rüzgarı yanınızdan hiç ayrılmayan bir
yelpaze gibidir hep serinletir. Kışınsa ılık esen meltemler ısıtır
Datça'da sizi. Ortalama yılın 300 günü güneşlidir Datça'nın kışın
ortalama 12-14 derece olan sıcaklığı yazın 34 derece civarıdır. İnsan yaşamı
için ideal olarak görülen Datça bu iklim özellikleriyle yerli ve yabancıları
cezbedip Datça'ya yerleşmelerinin sağlamaktadır. Halikarnas balıkçısı
Cevat Şakir dediği gibi: "İklim tam insan boyundadır. Sıcağı da soğuğu
da, insan tahammülünü aşmaz. İklimi paltoyla, sobayla yada yelpazeyle
düzeltmeye gerek yoktur." Ocak-şubat aylarında baharı başlar Datça'nın
birçok çiçek ve Badem çiçekleri açmaya başlar. |
|
|
Datça çoğrafi
olarak ege bölgesinde yer almaktadır. Ege bölgesinin tipik özellikleri olan
dağlık ve engebeli bir yapıya sahiptir. En yüksek noktaları başta Bozdağ
(1174 m) olmak üzere sırasıyla Kalecik Dağı (881 m), Karadağ (786 m),
Emecik Dağı (704 m), Yarık Dağı (615 m) gibi dağlar oluşturur. Yarımadanın
%66 sı orman alanı, %18 i seyrek çalılık ve kayalık, %16 sı tarım alanıdır.
Ovaları; Kızlan Ovası, Burgaz Düzlüğü, Reşadiye Ovası ve kıyı ovaları
olan Palamutbükü, Mesudiye ve Karaköy ovalarıdır.
Datça yüzölçümü 446 km2 dir ve 235 km sahil şeridinde 52 koya
sahiptir. Yarımadanın en dar yeri Balıkaşıran olarak bilinen bölgede 1 km
dir en geniş alanda ise 17 km dir. İklimi tipik Akdeniz iklimi özelleri taşımaktadır;
yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlıdır ancak yarımadanın
üç tarafından esen rüzgar size yazın kurak sıcağından korur ve serin bir
hava sunar. |
|
|
| Nem oranı ortalama %
58 olan Datça'da günler ortalama yılın 300 günü güneşlidir. Doğa Datça'ya
öylesine cömert davranmışki Datça'da araştırmalara göre 848 çeşit
bitki vardır. Biz hepsine ulaştık ancak isimleri latince ve anlamak oldukça
güç. Datça'da her yerde her türlü bitki görmek daha önce görmediğiniz
bitki türleri görmeniz mümkündür. İlkbaharda kumul bitkilerinden tutunda
dağda taşta çıkan bitkilere kadar eşsiz bir botanik bahçesidir Datça.
Sizler için Datçalıların kullandıkları ve Datça'nın en ünlülerini seçtik.
Bunlar; Badem: Latince ismi prunos Amygdalus ve Prunusdulcis'dir. Biri
tatlı diğeri acı badem olup fosfor, çinko, bakır, kalsiyum, demir ve özel
yağlar içerir. Besin değeri çok yüksek olan ve eczacılıkta bir çok
alanda kullanılmaktadır. Adaçayı: Ülkemizin çoğu yerinde yetişen bir bitki
türüdür çay olarak da içilir ama Datça'da farklı bir türü de yetişir.
Bu tür biraz tüylüdür ve yörede bu türden elde edilen çaya Yüzük Çayı
denir. Üzerlik Otu: Sağlık açısından bir bilgi yok ancak
yöre halkının inancına göre yakıldığında çıkan buğunun nazarı yok
ettiğine ve kötülükleri kovduğuna inanılıyor. Narpız: Sağlık
için yararlı olduğuna inanılan bir bitki türüdür ve çay olarak içilebilir;
hoş bir kokusu vardır. (Bir tedavi, yada sağlıklı
yaşam önersi değildir bunun için doktorunuza başvurun), |
|
|
| Biberiye: Bir
tür baharat çeşidi olan bu bitki özellik e et yemeklerinde kullanılmakta
ve hoş bir kokuya sahiptir. Altın
otu: Çiçeği kuruduktan sonra faydalanılan ve rengi koyu kahverengi
olan bir bitkidir. Böbrek rahatsızlığında; kum problemine ve jinekolojik
rahatsızlıklara karşı yardımcı olduğuna inanılan bir bitki türüdür. (Bir
tedavi, yada sağlıklı yaşam önersi değildir bunun için doktorunuza başvurun),
Pelin otu: Çay
olarak kullanılan bu bitki türü kekiğe benzemekte ancak kurutulduğunda
sertleşmektedir ve mide dostu olarak bilinir. (Bir
tedavi, yada sağlıklı yaşam önersi değildir bunun için doktorunuza başvurun),
Sumak: Bu bitki türü yemeklerin vazgeçilmez
baharatlarından biridir özellikle et yemeklerinin. İştah açıçı ekşi bir
tadı olan kahverengi tohumlu bir bitkidir. |
|
|
| Dağ nanesi:
Tat ve koku bakımından bildiğimiz naneye benzer ancak yaprağı daha küçüktür
ve bazılarına göre tadı daha güzeldir doğada kendiliğinden yetişir. Palamut:
Datça'nın Palamubükü'ne adını vermiş olan palamut eskiden bütün
bir yarımadada yaygın ve çok fazlaymış hatta ihracı yapılırmış ancak günümüzde
oldukça nadirdir. Kekik: Datça'da
çokfazla kekik çeşidi vardır ve tatları kokuları birbirinden farklıdır.
Bunlar; mor kekik, incir kekiği, peynir kekiği, bal kekiği, baharat kekiği
bilinen türleridir. Eski çağlardan beri başta karın ve kas ağrıları gibi
bir çok hastalığa iyi geldiğine inanılmaktadır. Datçalılar kekiği
yaraları iyileştirmek içinde kullanıyorlar. Kekiğin günümüzde ki kullanım
alanları et yemeklerinden nana yemeklere hatta çorbalara kadar bir çok yemeğe
lezzet katmaktadır. Kekik balı da elde edilmekte ve oldukça değerlidir. İlaç
olarak kekik yağı elde edilmekte ve bebeklerde de kullanılmaktadır. (Bir
tedavi, yada sağlıklı yaşam önersi değildir bunun için doktorunuza başvurun), |
|
|
| Kantaron
otu: Datça'da yetişen ve yiyeceklere lezzet katan başka bir bitki çeşitidir.
Çorbalara ve hoşaf, komposto gibi yiyeceklere lezzet katması için kullanılır.
Kapari ve karabiber: Datça'da
yemeklere lezzet katan başka iki adet bitki türüdür. Datça Hurması: Bütün
bunların haricinde çok önemli bir bitki daha var. endemik yani sadece bu yörede
yetişen Datça hurması. Bir palmiye türü olan bu bitki dünyanın başka hiçbir
yöresinde yetişmemektedir. Latince ismi Phoenix Theopraxti'dir. Varlığı
1982 yılında tespit edilen bu bitki, ortalama 10-12 mt. uzayabilen ince uzun gövdeli
bir ağaçtır. İlk
çağlardan bu yana bereketli toprakları ile tarımsal üretimin ön planda
olduğu bir bölgedir Datça.Yerli halkın büyük bölümü ziraat ile uğraşır.İlk
çağlarda iklim ve toprak yapısı olarak bağcılık çok önemliydi. Yetiştirilen
üzümlerden yapılan şaraplar yörenin en önemli geçim kaynağıydı.Artık
bağcılık ihmal edilmiş,yine eskiden yaygın olan tütün ekimi de son
zamanlarda azalmıştır. Bugün zeytin, badem, domates, narenciye, incir,
palamut, susam, keçiboynuzu, tahılgiller ve turfanda sebze yetiştirilir. Datça'nın
en önemli tahıl ürünü Badem'dir.Zeytin ve zeytinyağı üretimi ile tarla
domatesçiliği ilçede önemli gelir kaynağıdır. Narenciye bahçelerinde
limon, portakal, mandalina yetişir. İlçede harnup, Karaköy'de küçük boyda
yer fıstığı yetişir. Yörenin incirli bademi çok ünlüdür. Kuru incir'in
içine badem konularak fırınlanmakta ve paketlenerek pazara sunulmaktadır.Datça'da
şifalı otların her çeşidi bulunur.Muğla ve Datça yöresinde arıcılık
genel bir uğraştır. Fakat 1970'li yıllardan sonra daha gelişmiş ve önem
kazanmıştır. Şekerleme olmadığı için yöre balı çok kıymetlidir.Özel
yöntemle elde edilen polen ve arısütü son yıllarda aranılır ürünler
olmuştur. |
|
|
|